Kunnen we spreken van een lerende overheid?

 

start-buttonOp 31 oktober 2014 introduceerde minister Bussemaker en minister Asscher het speerpunt ‘Een leven lang leren’ voor de overheid. Volgens hen is er meer dan ooit behoefte aan voortdurende bij-, om- en opscholing. En deze behoefte zal alleen maar verder toenemen in de toekomst. Hier zijn wij (Itamar, 30 jaar / Ron, 55 jaar) het helemaal mee eens. Maar hoe lerend is de publieke sector eigenlijk?

 Via onze werkzaamheden bij Leeuwendaal, als trainer/adviseur, zijn wij continu te vinden in de bijzonder interessante wereld van de publieke sector. Een sector die (in principe) voortdurend in beweging is om aansluiting te vinden bij datgene wat maatschappelijk nodig is. Maar als we nu eens ‘een leven lang leren’ onder de loep nemen, zijn er toch een aantal vragen die opkomen. Op welke manier komen er bijvoorbeeld innovaties en veranderingen binnen de overheid tot stand? En lukt het de overheid om taakstellingen en politiek te balanceren met ontwikkelen en leren? Oftewel, kunnen we nou écht spreken van een lerende overheid?

Itamar:

Toevallig zat ik een paar weken geleden te kijken naar een nieuwe aflevering van Tegenlicht waarin het ging over innovatie, en vooral innovatie in de publieke sector. Hierin gaven zij aan dat we gewend zijn geraakt om nieuwe technologie te zien als iets wat door slimme, hippe bedrijven wordt bedacht als Apple of Google. Maar dat dus blijkt dat juist de publieke sector een flink aandeel heeft in deze ontwikkelingen. En dat geloof ik wel. Of dit nou universiteiten, ziekenhuizen of organisaties als TNO zijn. Maar de vraag is, is dit niet eerder de uitzondering dan de regel? Is er echt zoveel (organisatorische) innovatie terug te zien bij de belastingdienst? En gemeentes? Of bijvoorbeeld het onderwijs?

Ron:

Wat ik zie is dat juist die organisaties binnen de overheid bezig zijn met taakstellingen en politieke uitdagingen te verwezenlijken. Het zijn plannen die van buiten komen en gerealiseerd moeten worden. Dit wakkert een meer extrinsieke motivatie voor het leren aan. Ontwikkelingen die van buitenaf komen roepen namelijk voor de gemiddelde werknemer een wat instrumentele houding op: “we moeten ook nog even naar die workshop over het nieuwe werken”. ‘Leren’ is soms nog te veel een dingetje dat je erbij moet doen.

Gelukkig zie ik ook dat er qua leren nu ontzettend veel mogelijk is binnen de publieke sector. Het aanbod loopt van loopbaan- en sollicitatie trainingen tot grootschalige en intensieve leiderschapstrajecten. En ik spreek veel leidinggevende die als mooiste facet van hun werk de ontwikkeling van hun mensen noemen. Dus ik denk dat er nog wel het een en ander te verbeteren is, maar dat het doel van de ‘lerende overheid’ zeker wel haalbaar is.

 Itamar:

Dat herken ik inderdaad wel. Ik moet zeggen dat toen ik bij Leeuwendaal begon, en ik voor het eerst een goede inkijk kreeg in de overheid als sector, ik toch wel blij verrast was met de ontwikkeling die in veel organisaties aan het plaatsvinden is: flexibeler en resultaatgerichter werken, waarderend beoordelen, talent- en rolgericht werken, werken vanuit de ‘Why’ en ga zo maar door. Ik heb lange tijd gedacht dat de overheid flink achterliep op de private sector, maar ik realiseerde al snel dat dit helemaal niet waar is. Die verandering naar een continu lerende, inspirerende en ontwikkeling-stimulerende werkomgeving is zeker zichtbaar! Wat mij daarentegen wel opvalt is dat de stap van het ‘leren’ naar het terugzien van verandering op de werkvloer een grote uitdaging is. Ik hoor regelmatig medewerkers die toch wel angstig tegenover flexibiliteit, vrijheid en groei staan. Vaak met een wantrouwend oog naar wat nu weer van bovenaf besloten is. Dus vanuit dat perspectief denk ik dat ‘een leven lang leren’ nog flink voeten aan de grond moet krijgen.

Ron:

Wat een mooi voorbeeld van leren binnen de publieke sector is dat ook daadwerkelijk terug te zien is in verandering op de werkvloer is een onderwijsteam van een hogeschool. Zij hebben als team de wens om het echt anders te doen en om het onderwijs aan studenten aan te bieden vanuit het ideeëngoed van de 21ste eeuw. Niets instrumenteels. Samen leren experimenteren en elkaar feedback geven. Niks een workshopje hier of een inspiratiesessie daar, maar een collectieve drive op een betere organisatie. Dit heeft weinig te maken met het instrumentele gedrag maar alles met zelf elke dag een beetje beter worden in wat je doet.

 

 

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s